Het Waspak wint aan terrein in Europa nu Duitse glazenwassers er één met subsidie kunnen kopen. De Nederlandse vinding blijft in ons land echter relatief vaak achter in de werkbus, terwijl feitelijk is bewezen dat het bijdraagt aan de ergonomie. Valt er in ons land iemand iets te verwijten?
Door Ruben Lijzenga
Duurzame inzetbaarheid, de mond is er vol van. Schoonmaakbedrijven zetten ergocoaches in, opleiders bieden trainingen aan en de RAS heeft er zelfs een hele campagne over gelanceerd. Toch lijkt er in de glasbewassing wat minder aandacht voor te zijn. Niet zozeer vanuit de werkgever, maar de werknemer kiest er vaak bewust voor om hulpmiddelen niet te gebruiken.
Waspak in praktijk weinig gebruikt
Op de Schoonmaak Vakdagen in 2019 deed Clean Totaal een niet-representatief onderzoek. Daaruit kunnen geen harde conclusies getrokken worden, echter bleek wel dat de meeste glazenwassers die de beschikking hebben over het Waspak, deze nauwelijks gebruiken. Want; te veel werk om aan te trekken, een gebrek aan fysieke vrijheid en omdat het er niet uit zou zien.
Bedenker van het Waspak Fred de Ridder herkent dit beeld. “Het Waspak biedt ergonomische voordelen, dat is bekend. Toch snap ik het niet dat er glazenwassers zijn die weigeren om zo’n ding aan te trekken. Het is bewezen dat het een bijdrage levert aan fysiek gezond het pensioen halen. Overigens begrijp ik ook niet dat in de nieuwe wet- en regelgeving van het Veilig Werken op Hoogte het Waspak niet als methode is opgenomen.” Oftewel: volgens de wet zit er geen verschil in het werken met of zonder Waspak. Een onzuiver besluit, stelt De Ridder.
“Waspak is Best Practice”
Voor Clean Totaal voldoende reden om vragen te stellen aan zowel de RAS als Schoonmakend Nederland. De brancheorganisatie stelt dat het Waspak, in tegenstelling tot wat beweerd wordt, juist wel wordt gepromoot: “Het is een best practice in de Arbocatalogus. Wij waren hier heel vroeg mee, want toen dit erin werd gezet, waren er überhaupt onvoldoende waspakken leverbaar om het te verplichten.”
Subsidie Duitsland, maar niet in Nederland
In Duitsland is er sinds kort een subsidie beschikbaar op de aanschaf voor het Waspak, dat gaat via BGBau, een soort verzekeraar die vergelijkbaar is met het vroegere Ziekenfonds in Nederland. De Ridder vindt het aanbieden van een subsidie -begrijpelijk- een goede stap om het gebruik van het Waspak een boost te geven. Schoonmakend Nederland: “In Nederland lijken de kosten van de aanschaf geen drempel voor het gebruik. Daarom is in die zin ook nooit nagedacht over subsidiëring. Werkgevers zijn hier, in tegenstelling tot Duitsland, verantwoordelijk voor de kosten van verzuim van de arbeidsongeschikte werknemer. Daarom is de situatie tussen Duitsland en Nederland niet met elkaar te vergelijken.
Toename gebruik Waspak door opnemen methode in opleiding?
Schoonmakend Nederland zegt dus dat in Nederland niet wordt gekozen voor subsidiëring. Het Waspak wordt wel toegevoegd aan de eind- en toetstermen van de RAS per 1 januari 2022. “Wellicht dat positief gebruik tijdens de opleiding ook zal leiden tot meer gebruik in de praktijk.”
Coördinator van het RAS Examenbureau Peter Bannink bevestigt dat per 1 januari 2022 het Waspak een verplicht onderdeel wordt in het examen voor de Basisvakopleiding Glasbewassing. “En bij voorkeur gecombineerd met het prismabrilletje. Maar dat laatste gaan we niet verplicht stellen, aangezien er mensen zijn die hier echt niet mee kunnen werken.”
Overigens is ergonomie een blijvend speerpunt van het Examenbureau, vertelt Bannink: “We zijn bezig om onze eind- en toetstermen iets algemener te formuleren omdat er meerdere ergonomiestromingen zijn. Bijvoorbeeld het op een knie werken is prima, maar het ergens op steunen kan ook. En we zijn bezig om de examinatoren verder te scholen in het herkennen van meerdere ergonomische mogelijkheden.”
Wet- en regelgeving ongewijzigd
Feit blijft, dat ondanks alles inspanningen van Schoonmakend Nederland om het Waspak te promoten, dat de nieuwe wet- en regelgeving geen onderscheid maakt tussen de reguliere tuckerpole en de tucker die ondersteund wordt door een systeem dat het werk lichter maakt.
En daar heeft uw redacteur wel een mening over. Wil het Waspak een vaste plek krijgen in de Nederlandse glasbewassing, dan kan dat volgens mij op twee manieren:
- De fase van de early adopters is voorbij, innovaties worden uiteindelijk omarmd. Dus hoe vaker het Waspak in het straatbeeld verschijnt, hoe vaker collega’s geneigd zijn om deze ook te dragen. Een beproefde methode die veel tijd kost.
- Neem het Waspak op in de regelgeving en laat glazenwassers er langer mee werken dan de glazenwassers zonder. Zo biedt het Waspak ook een economisch voordeel in plaats van alleen een ergonomisch voordeel. Een hoogwerker uitsparen is immers zo terugverdiend.
