De CAO onderhandelingen in de schoonmaak zijn weer stuk gelopen. Het eindbod van OSB is met veel bombarie door FNV Bondgenoten van de hand gewezen. CNV Vakmensen bespreekt de inhoud eerst met haar CAO-commissie en legt dit vervolgens aan haar leden voor.
Door Henk Cornelisse
Het feit dat FNV al honderd schoonmakers gemobiliseerd had om bij de onderhandelingen in de directe omgeving stand by te staan zegt genoeg over het ontbreken van vertrouwen wat FNV op voorhand al tegen het eindbod had. Zelfs de Gouden Calimero was al meegebracht om uit te reiken aan de voorzitter OSB. Een onderscheiding voor “kleinzielig” gedrag van deze voorzitter volgens de stakers/bezetters.
Na het uitbrengen van het eindbod door OSB werd de onderhandelingsruimte namelijk gelijk door de schoonmakers bezet. Een vooraf bedacht scenario. Over respect gesproken…!
Het heeft iets weg van de zich supporter noemde herrieschoppers die het plezier van vele duizenden echte liefhebbers verstoren. 100 schoonmakers spreken voor 149.900 collega’s?
Vandaag bezet een dergelijke groep schoonmakers zelfs het OSB kantoor in Den Bosch.
Pijnpunten
Wat zijn de pijnpunten in het eindbod OSB? Feitelijk is er sprake van, vergeef mij de woordspeling, maar één echt heikel pijnpunt, namelijk doorbetaling bij ziekte.
-Uurloon
In een eerder stadium erkende FNV Bondgenoten al dat de looneis van 0,50 cent per uur niet realistisch is en verlaagde zij deze wens naar 0,25 cent per uur over een periode van 2 jaar.
OSB biedt 2% in 2011 en 2% in 2012, oftewel circa 0,21 cent per uur. FNV wil ingangsdatum 1 januari 2012 en OSB wil de ingangsdatum gelijk laten lopen aan ingangsdatum nieuwe CAO, maar maakt de koppeling naar een eventuele verlaging van dit percentage als de pensioenlasten hiertoe aanleiding zouden geven. De bestaande pensioenregeling blijft van kracht.
De pensioenpremie stijgt in 2012 met 1,4%. Hiervan nemen de werkgevers 0,75% voor hun rekening en de werknemers de overige 0,65%. Voor 2012 wordt deze verhoging voor de werknemers gecompenseerd door een ophoging van de einde jaaruitkering met dezelfde 0,65%.
-Flexibilisering
Medewerkers mogen maximaal voor de periode van 12 maanden als uitzendkracht ingezet worden, hierna volgt een arbeidsovereenkomst. De werkgever heeft dan de keuze gelijk in vaste dienst of eerst een arbeidsovereenkomst voor 12 maanden. Dit lijkt mij een ordentelijke regeling zeker ook gezien in het kader van flexibilisering van de arbeidsmarkt. FNV kwalificeert dit echter als het niet bieden van zekerheid aan tijdelijke krachten.
-Werkdruk onderzoek
Bij contractwisselingen wordt er via de werkgevers een werkdruk onderzoek gedaan over de periode van 6 maanden vóór en 6 maanden ná de contractwisseling. Dit om vast te stellen dat de werkdruk niet stijgt na een contractwisseling. Mooi initiatief, maar in hoeverre dit echt structureel gaat werken?
-Opleiding
Per jaar worden er door de werkgevers 6.000 basisvakopleidingen gerealiseerd en 500 opleidingen voor de Nederlandse taal. Hier knelt de schoen naar de mening van CNV Vakmensen in het kostenaspect voor de opleiding Nederlandse taal. Een dergelijk opleidingstraject kost circa € 6.000,-- per medewerker, terwijl de werkgevers hun bijdrage maximeren tot € 4.000,--. Dit impliceert een eigen bijdrage van de medewerker ad € 2.000,--, welke kosten hen volgens CNV er waarschijnlijk van zal weerhouden om deel te nemen aan een dergelijke opleiding. Maar een cursus Nederlands volgt deze doelgroep toch niet uitsluitend om schoon te maken? Is hier geen goedkoper opleidingstraject voor te vinden en is er echt geen Europees potje wat hierin kan bijdragen?
-Doorbetaling bij ziekte
De wachtdagen bij ziekte is en blijft een heikel punt.
Voor de duidelijkheid: in de huidige CAO staat opgenomen dat medewerkers die jonger zijn dan 50 jaar (leeftijd discriminatie?) bij ziekte de eerste twee dagen (met een maximum van 4 uur per dag) geen ziekengeld uitgekeerd krijgen. Dit maximaal 3x per jaar.
Deze regeling is ooit in het leven geroepen omdat vooral part-time schoonmakers zich vaak niet voor 10.00 uur ’s morgens ziek melden maar pas kort voor aanvang van de feitelijke werktijd (lees avonduren). Hierdoor is controle op de 1e ziektedag nagenoeg niet mogelijk. Ook is het opmerkelijk dat er een toename van ziekte te bespeuren valt bij bijvoorbeeld uitzendingen van voetbalwedstrijden, slecht weer etc.. Dit kan uiteraard op toeval berusten.
Tot enkele jaren geleden konden de medewerkers bij niet ziek zijn bonusdagen verdienen ter compensatie van de wachtdagen. Met het toekennen van deze bonusdagen ging de branche echter niet bepaald zorgvuldig om.
De bonden zien die wachtdagen het liefst eerder nog vandaag dan morgen afgeschaft worden.
De werkgevers hebben in hun eindbod aangeboden om de wachtdagen terug te geven, indien de werknemer langer dan 6 weken ziek is. Het compleet afschaffen is naar hun mening onbetaalbaar.
De nieuwe manier van werken in samenhang met dreigende arbeidsmarktkrapte brengt een verschuiving in de ureninzet van de schoonmaker teweeg. Ook zal de gemiddelde leeftijd gaan stijgen. De verantwoordelijkheid van schoonmakers neemt verder toe.
De verwachting dat het ziekteverzuim ten gevolge hiervan zal dalen is geen ondenkbeeldige optie.
Uw redacteur pretendeert op dit gebied beslist niet de wijsheid in pacht te hebben.
Zou het als overgangsregeling en om het één en ander qua kosten betaalbaar te houden mogelijk zijn de knip te maken tussen part-time en full-time? Bijvoorbeeld de wachtdagen afschaffen bij de full-timers (bijvoorbeeld: 30 uur per week of meer). De full timer moet namelijk in zijn/haar levensonderhoud kunnen blijven voorzien. Einde nieuwe CAO periode volgt evaluatie of de urengrens verder verlaagd kan worden?
Marktsignalen
Het FNV meldt dat zij inmiddels 3 grote opdrachtgevers ervan hebben kunnen overtuigen beter om te gaan met de schoonmaak. Hier staat tegenover dat diverse andere opdrachtgevers schoon genoeg krijgen van alle discussies en de dreigende buitensporige kostenstijging. Reden waarom zij zich beraden op inbesteding van de schoonmaak. De vraag is of dit het belang van de schoonmaker dient.
Henk Cornelisse is directeur van Facility Specialists (www.facility-specialists.nl) en lid van de redactieraad van Clean Totaal.